EPISODE 1
“Bakit mo pinakikialaman ang trabaho ko?” sigaw ng manager bago ibuhos ang isang basong milktea sa dibdib ni Carlo.
Napaatras ang dalawampu’t pitong taong gulang na binata. Kumalat ang malamig na inumin sa kanyang pulang damit habang nagtawanan ang ilang taong nakapila sa kiosk sa isang mall sa Cebu City. Tahimik siyang kumuha ng tissue, ngunit hindi niya inalis ang tingin sa babaeng nanginginig sa likod ng counter.
Si Carlo ay pamangkin ni Doña Elena Ramos, ang punong ehekutibo ng kompanya ng milktea. Lumaki siya sa simpleng bahay ng kanyang ina, isang dating kahera na namatay. Bago ito pumanaw, paulit-ulit nitong sinabi na huwag niyang kalilimutan ang hirap ng mga taong buong araw na nakatayo upang kumita.
Kaya nang makatanggap ng reklamo tungkol sa isang sangay, nagboluntaryo si Carlo na bumisita nang hindi nagpapakilala. Nakita niyang pinagtrabaho ni Manager Edgar ang kaherang si Liza kahit tapos na ang oras nito. Nang magtanong si Liza tungkol sa ibinawas sa kanyang sahod, sinigawan siya ng manager.
“Kasalanan mo ang mga kulang sa kaha!”
Lumapit si Carlo upang makiusap na huwag itong ipahiya. Doon siya binuhusan ng milktea.
Sa bulsa niya, nabasa ang resibong iniabot ni Liza. May nakasulat sa likod: “Ikalawang linggong hindi bayad ang overtime. May gamot si Mama.”
Biglang tumunog ang cellphone ni Edgar. Pagkakita sa pangalan ng tumatawag, nawala ang kanyang ngisi.
“Ma’am Elena?” mahina niyang sagot.
Tahimik ang paligid nang marinig nila ang boses mula sa telepono.
“Edgar, nasa harapan mo ba ang binatang nakapulang damit?”
“Opo, Ma’am. Isang pasaway na customer.”
Saglit na natahimik ang kausap. Pagkatapos, malamig nitong sinabi, “Hindi siya customer. Pamangkin ko siya. At hawak ko na ang ipinadala niyang ebidensiya ngayong umaga.”
Napatingin si Edgar sa mga basang resibo sa kamay ni Carlo. Ngunit hindi pa iyon ang pinakamasamang balitang maririnig niya.
EPISODE 2
“Hindi lang ikaw ang may hawak ng telepono, Edgar,” pagpapatuloy ni Doña Elena. “Nasa linya rin ang aming human resources director. Huwag kang aalis sa sangay. May kailangan tayong linawin.”
Napalingon ang manager sa mga empleyadong kanina ay tahimik lamang. Ang dalawang nagtawanan ay agad umiwas ng tingin. Si Liza naman ay nakayuko pa rin, hawak ang basang apron na ginagamit niyang pamunas.
“Carlo, nasaktan ka ba?” tanong ni Elena.
“Hindi po malala, Tita. Pero kailangan ninyong makita ang ginagawa niya sa mga tauhan.”
Hiniling ni Elena na maipadala sa opisina ang kopya ng CCTV at mga tala ng oras ng trabaho. Pansamantala niyang inatasan ang isa pang supervisor na mangasiwa sa kiosk upang makapagpaliwanag nang pribado si Edgar. Hindi niya ito pinahiya sa harap ng mga customer, bagama’t ilang beses siyang nakiusap na patawarin agad.
Sa maliit na opisina sa likod, inilabas ni Carlo ang mga resibong nakolekta mula sa tatlong empleyado. May tala ng mga ibinawas sa sahod dahil umano sa nasirang baso, sobrang yelo, at nawawalang sukli. Nakalakip din ang litrato ng duty schedule na nagpapakitang madalas silang pinananatili matapos magsara ang mall.
“Natatakot po kaming magreklamo,” sabi ni Liza nang dumating ang kinatawan ng human resources. “Si Sir Edgar din ang nagbabasa ng lahat ng inilalagay namin sa complaint box.”
Habang nagsasalita, mahigpit niyang hinahawakan ang gusot na reseta sa bulsa. Ilang linggo na siyang nagbabaon ng kanin at asin upang may maipambili ng gamot ng kanyang ina.
Hindi makapaniwala si Carlo. Ang complaint box na ipinagmamalaki ng kanilang kompanya bilang ligtas na paraan ng pagsumbong ay mismong hawak pala ng taong inirereklamo.
Bago siya namatay, halos parehong sitwasyon ang dinanas ng kanyang ina. Kahera ito sa isang maliit na tindahan, at kahit may lagnat ay pumapasok dahil pinagbabantaan siyang tatanggalin. Nang tulungan siya ni Elena na lumipat ng trabaho, sinabi nitong sisikapin niyang bumuo ng negosyong hindi kailangang katakutan ng mga manggagawa. Ngayon, napagtanto ni Carlo na hindi sapat ang mabuting pangako kung hindi nakakarating sa pamunuan ang katotohanan.
Kinabukasan, personal na dumating si Elena upang kausapin ang bawat empleyado nang walang manager sa silid. Isa sa kanila, si Aira, ang umaming tumawa siya noong binuhusan si Carlo.
“Hindi po dahil nakakatawa,” mahina niyang paliwanag. “Kapag hindi kami nakisabay kay Sir, kami naman ang susunod niyang sisigawan.”
Dahan-dahang tumango si Carlo. Hindi niya inaasahang marinig iyon, ngunit lalong luminaw kung gaano katagal nang natatakot ang mga tao sa counter.
Sa sumunod na mga linggo, sinuri ng kompanya ang payroll, oras ng trabaho, at mga reklamo. Napatunayan ang hindi nabayarang overtime, hindi wastong bawas sa sahod, at paulit-ulit na pamamahiya. Binigyan si Edgar ng pagkakataong magpaliwanag sa pormal na proseso. Matapos ang imbestigasyon, tinapos ng kompanya ang kanyang trabaho ayon sa naaangkop na patakaran, at inayos ang bayad na dapat matanggap ng mga empleyado.
Hindi agad nawala ang takot ni Liza. Sa unang araw na wala na si Edgar, paulit-ulit pa rin siyang humihingi ng paumanhin kapag may customer na nagpapalit ng order. Ngunit unti-unti siyang naging panatag nang makita niyang hindi na kailangan ng pahintulot ng manager upang makipag-usap sa human resources.
Nang maibigay ang kanyang nakulang na sahod, hindi siya bumili ng bagong cellphone o damit. Dumiretso siya sa botika upang kunin ang gamot ng kanyang ina. Kinagabihan, ipinadala niya kay Carlo ang larawan ng isang maliit na supot ng gamot, kasama ang mensaheng, “Naiuwi ko na po.”
Ipinakita iyon ni Carlo kay Elena. Matagal na tiningnan ng CEO ang litrato bago siya nagsalita.
“Akala ko, maayos ang lahat dahil maayos ang mga ulat,” sabi niya. “Hindi ko pala naririnig ang mga taong nasa likod ng counter.”
Binago nila ang sistema ng reklamo upang direktang makarating sa hiwalay na pangkat, at regular na sinuri ang oras at sahod sa bawat sangay. Si Carlo naman ay nagpatuloy sa pagbisita bilang trainee, sa halip na agad umupo sa mataas na posisyon.
Isang hapon, bumalik siya sa parehong kiosk. Inabutan siya ni Liza ng milktea at resibong may maingat na sulat sa likod.
“Bayad na lahat, Sir Carlo. Salamat sa pakikinig.”
Ngumiti siya at inilagay ang resibo sa kanyang pitaka. Sa pagkakataong iyon, tuyo ang kanyang pulang damit, at wala nang empleyadong nanginginig sa likod ng counter.
Kayo, kung kayo si Carlo, mapapatawad ba ninyo si Manager Edgar matapos niyang ipahiya kayo at abusuhin ang mga empleyado? O mas mahalaga na managot siya sa kanyang ginawa?
I-comment ang inyong sagot sa comment section ng ating Facebook page! Kung nagustuhan ninyo ang kuwentong ito, huwag kalimutang i-LIKE at i-SHARE sa inyong mga kaibigan!




