EPISODE 1: ANG DRAYBER NA HALOS WALA NANG NAKAKAALALA
Pitong taon nang namamasada si Mang Ruben sa kanyang luma at kalampag na pedicab sa isang tahimik ngunit maalikabok na kalsada sa bayan. Araw-araw, bago pa sumikat ang araw, gising na siya. Pinupunasan niya ang upuan ng sidecar, hinihigpitan ang preno, at tinitiyak na kahit luma na ang sasakyan niya, ligtas pa rin ang bawat pasaherong sasakay. Sa tanghali, tirik ang araw sa kanyang likod. Sa hapon, sumasakit na ang kanyang tuhod. Ngunit pumapadyak pa rin siya, dahil wala siyang ibang maaasahan kundi ang sarili niyang katawan.
Sa paningin ng marami, isa lang siyang ordinaryong drayber ng pedicab—payat, maitim sa araw, laging pawis, at bihirang ngumiti. May ilan pang tumatawad nang sobra, may mga pasaherong ni hindi man lang siya tinitingnan sa mata, at may ibang parang hangin lang ang tingin sa kanya. Ngunit ni minsan, hindi siya sumagot nang masama. Tahimik lang siyang pumapadyak, tumatango, at nagpapatuloy sa buhay.
Hindi alam ng karamihan na bago siya naging drayber ng pedicab, may iba siyang buhay noon.
May maayos siyang trabaho. May maliit na bahay. May asawa. May anak.
Pero pitong taon na ang nakalipas, parang sabay-sabay iyong nawala.
Isang aksidente. Isang maling akusasyon. At isang paglayo ng mga taong pinakamamahal niya.
Simula noon, pinili na lang ni Mang Ruben ang katahimikan. Ayaw na niyang ipaliwanag ang sarili. Ayaw na niyang ipilit ang pangalan niya sa mundong mabilis makalimot. Kaya nang may magtanong minsan kung bakit tila edukado siya magsalita para sa isang pedicab driver, tatawa lang siya nang mahina at sasabihing, “Matagal na ‘yon.”
Ngunit sa isang umagang tila ordinaryo lang, may isang babaeng pasahero na sumakay sa pedicab niya.
At sa unang silip pa lang ng babaeng iyon sa kanyang mukha, parang may nabuhay na alaala na matagal nang inilibing ng panahon.
At sa sandaling marinig niya ang pangalang ibinulong nito, biglang tumigil ang mundo ni Mang Ruben.
EPISODE 2: ANG PASAHERONG NAPATIGIL SA PAGTINGIN
Maaga pa noon. Bahagya pang malamig ang hangin, at kakaunti pa lamang ang tao sa daan. Nasa gilid ng sari-sari store si Mang Ruben, naghihintay ng unang pasada, nang may isang babaeng nagmamadaling lumapit sa kanya. May dala itong maliit na bag at halatang nagmamadali.
“Manong, hanggang simbahan po sa bayan,” sabi ng babae habang sumasakay sa pedicab.
Tumango si Mang Ruben. “Sige po.”
Tahimik ang biyahe sa unang mga minuto. Naririnig lang ang tunog ng gulong sa sementadong kalsada at ang mahinang hingal ng matandang drayber. Ngunit maya-maya, napansin ng babae ang paraan ng pagsasalita ni Mang Ruben nang may tanungin siyang kalsada. Malinaw, mahinahon, at parang pamilyar.
Doon siya napatingin nang mas mabuti.
Sa una, simpleng sulyap lang. Pagkatapos ay mas matagal. Hanggang sa tila hindi na siya mapakali. Naningkit ang mga mata niya, na para bang pilit binubuo ang isang lumang mukha sa kanyang alaala.
“Manong…” maingat niyang tanong, “taga-rito po ba kayo?”
“Opo,” sagot ni Mang Ruben, hindi lumilingon.
“Matagal na?”
“Matagal na rin po.”
Muli siyang tinitigan ng babae. At nang lumiko ang pedicab sa isang bahagi ng kalsadang nasikatan ng araw, nasilayan niya nang buo ang mukha ng drayber.
Doon siya napahawak sa gilid ng sidecar.
“Hindi maaari…” bulong niya.
Napahinto si Mang Ruben sa pagpedal. Hindi niya alam kung bakit, pero parang may kakaibang bigat sa boses ng babae. Dahan-dahan siyang lumingon.
Nanlaki ang mga mata ng pasahero. Nanginginig ang labi niya.
“Kuya Ruben?”
Parang nahulog ang lahat ng lakas sa katawan ng matanda.
Hindi na niya marinig ang ingay ng paligid. Hindi na niya maramdaman ang manibela sa palad niya. Sa loob ng pitong taon, maraming mukha na ang nakasalubong niya. Maraming umaga na ang lumipas. Maraming pagkakataon na ang nawala.
Pero ang boses na iyon—
Hindi niya maaaring ipagkamali.
“Lina?” paos niyang sabi.
At sa pagbigkas niya ng pangalang iyon, tila bumalik ang lahat ng sakit, lahat ng alaala, at lahat ng tanong na buong pitong taon niyang pilit tinakasan.
EPISODE 3: ANG MUKHANG AKALA NIYA’Y HINDI NA NIYA MAKIKITA
Huminto ang pedicab sa gilid ng daan. Parehong hindi agad nakapagsalita sina Mang Ruben at Lina. Ang huli niyang nakita sa babaeng ito ay pitong taon na ang nakalipas—mas bata, mas masaya, at nakatayo sa pintuan ng kanilang dating bahay habang umiiyak at niyayakap ang kanilang maliit na anak.
Pagkatapos noon, wala na.
“Kuya Ruben… Diyos ko…” umiiyak na sabi ni Lina. “Ikaw nga…”
Hindi alam ni Mang Ruben kung ano ang mararamdaman. Gusto niyang matuwa. Gusto niyang magtanong. Gusto rin niyang magalit. Ngunit higit sa lahat, nangingibabaw ang isang matinding sakit na matagal niyang tinakpan sa bawat padyak ng pedicab.
“Ano’ng ginagawa mo rito?” iyon lang ang nasabi niya.
Napayuko si Lina, tuloy-tuloy ang luha. “Pitong taon kitang hinanap.”
Parang kinurot ang puso ni Mang Ruben.
Pitong taon?
Paano nangyari iyon, gayong iniwan siya ng lahat noon?
Noong panahong nasangkot siya sa isang kasong hindi niya ginawa—isang nakaw na ipinataw sa kanya ng dati niyang amo—walang naniwala sa paliwanag niya. Nabalot ng kahihiyan ang pangalan niya. Nawalan siya ng trabaho. Tinanggihan ng mga kaibigan. At pinakamasakit sa lahat, nawala rin sa kanya ang pamilya.
Akala niya noon, sumama si Lina sa paniniwalang magnanakaw siya.
Akala niya, pinili nitong ilayo sa kanya ang anak nila dahil nahiya ito sa kanyang pangalan.
“Kinuha nila kayo sa akin,” sabi ni Mang Ruben, basag ang boses. “Nang lumayas kayo, inisip kong naniwala ka sa kanila.”
Umiling si Lina nang madiin. “Hindi, Ruben! Hindi ako lumayo dahil naniwala ako! Kinuha ako ni Mama noon papunta sa probinsya habang nakakulong ka pa. Sabi niya, delikado kang balikan. Paglabas mo raw, hindi na natin alam kung anong klaseng tao ka na. Pero hindi ako naniwala! Pagbalik ko sa bayan, wala ka na. Wala ka na sa dati mong pinapasukan, wala ka na sa bahay na inuupahan natin…”
Napapikit si Mang Ruben. Hindi niya namalayang tumutulo na ang luha niya.
Sa buong pitong taon, akala niya iniwan siya ng sariling asawa.
Samantalang ang totoo, pareho pala silang nawalay sa gitna ng kaguluhang hindi nila ginusto.
“At si… si Mico?” nanginginig niyang tanong. “Nasaan ang anak ko?”
Doon tuluyang napahagulhol si Lina.
“At iyan ang dahilan kung bakit hinahanap kita, Ruben…”
EPISODE 4: ANG BALITANG NAGPAGUHO SA KANYANG MUNDO
Pagkarinig ni Mang Ruben sa pag-iyak ni Lina, para siyang nawalan ng hangin. Ang pangalan ng anak niyang si Mico ay matagal na niyang hindi naririnig nang malakas. Sa bawat araw na pumapadyak siya sa kalsada, iyon ang pangalang tahimik niyang inuusal sa isip—umaasang balang araw ay muli niyang maririnig.
“Nasaan si Mico?” ulit niya, mas mahina na ngayon ang boses.
Napaupo si Lina sa loob ng sidecar, tila hindi na kaya ng tuhod niyang tumayo. Nanginginig ang daliri niya habang pinupunasan ang luha.
“May sakit siya, Ruben.”
Parang tumigil ang tibok ng mundo.
“Ano?” paos niyang sabi.
“Sa puso,” sagot ni Lina. “Matagal na naming nilalabanan. Noong una, akala simpleng panghihina lang. Pero nitong mga buwan, lumalala na. Naghahanap siya sa’yo. Lagi niyang tinatanong kung buhay ka pa. Kung darating ka pa raw ba.”
Napahawak si Mang Ruben sa manibela ng pedicab dahil pakiramdam niya bibigay ang katawan niya.
Ang anak niyang iniwan niya sa alaala bilang maliit na batang mahilig humawak sa balikat niya habang siya’y nagkukuwento, may sakit pala.
At sa lahat ng panahong iyon, wala siya.
“Hinanap kita kung saan-saan,” tuloy ni Lina. “Sabi ng isang kakilala, may matandang pedicab driver raw na dating taga-bayan at may apelyidong kapareho mo. Hindi ko akalaing ikaw na nga…”
Tumulo ang luha ni Mang Ruben nang walang pagpipigil.
Hindi niya alam kung paiiralin ang saya na nakita niyang muli ang asawa niya, o ang sakit na nalaman niyang ang anak nila ay lumaking may butas sa dibdib at butas din sa puso dahil wala ang kanyang ama.
“Bakit ngayon mo lang ako nakita?” tanong niya, ngunit hindi iyon galit. Iyon ay iyak ng pitong taong pangungulila.
“Dahil ngayon lang ako nagkaroon ng sapat na lakas ng loob at sapat na pahiwatig para hanapin ka ulit,” sagot ni Lina. “At dahil si Mico na mismo ang nagsabi sa akin kagabi… ‘Mama, hanapin mo si Papa. Gusto ko siyang makita.’”
Doon na tuluyang nanghina si Mang Ruben. Umupo siya sa pedicab at tinakpan ang mukha.
Sa loob ng pitong taon, akala niya ang buhay niya ay natapos na sa pedicab, sa alikabok, at sa katahimikang pinili niyang tirhan.
Hindi niya alam na sa isang umagang iyon, hahatakin siya pabalik ng tadhana sa buhay na akala niya’y tuluyan nang nawala.
EPISODE 5: ANG BIYAHENG HINDI NA NIYA AKALAING MANGYAYARI PA
Hindi na tumuloy si Lina sa simbahan.
Sa halip, si Mang Ruben mismo ang agad pumadyak ng pedicab, nanginginig ang mga binti ngunit buong lakas ang pagpadyak, papunta sa maliit na inuupahang bahay kung saan naroon si Mico. Sa bawat ikot ng gulong, pakiramdam niya’y binabawi niya ang pitong taong nawala sa kanila. Hindi na niya ininda ang hingal, ang sakit sa tuhod, o ang pawis na pumapatak sa kanyang mukha. Isa lang ang laman ng isip niya—ang makita ang anak.
Pagdating nila sa eskinita, halos hindi na niya maitulak nang maayos ang pedicab sa sobrang kaba. Pagbukas ng pinto, bumungad ang isang payat na binatilyong nakahiga sa banig, maputla ngunit gising. Nang makita nito si Mang Ruben, tila hindi agad naniwala ang mga mata niya.
“Papa?”
Doon tuluyang tumigil ang mundo ni Mang Ruben.
Hindi na siya nakagalaw agad. Tinitigan lang niya ang anak—mas matangkad na, mas payat, at halatang dinaanan ng maraming sakit na hindi niya nasaksihan. Pagkatapos ay lumapit siya, lumuhod sa tabi nito, at humagulgol na parang batang matagal na ring nawawala.
“Anak… patawarin mo ako…”
Agad hinawakan ni Mico ang kamay niya. Mahina ang katawan nito, pero malinaw ang boses.
“Hindi kita sinisi, Papa. Hinintay lang kita.”
Walang natirang tuyo sa mata nina Lina at Mang Ruben. Maging ang kapitbahay sa pintuan ay napapahid na rin ng luha sa tagpong iyon.
Mula noon, hindi na muling namasada si Mang Ruben nang parang wala lang ang buhay. Tinulungan sila ng ilang mabubuting tao sa barangay, at ang kuwento ng kanilang pagkikita ay umabot sa doktor na handang tumulong sa gamutan ni Mico. Hindi man nabawi ang pitong taon, nagsimula silang buuin ang mga natirang araw nang sama-sama—hindi na bilang mga nawawalang tao sa buhay ng isa’t isa, kundi bilang pamilyang muling binigyan ng pagkakataon.
MORAL LESSON: Huwag nating hayaang ang maling akala, takot, at katahimikan ang pumunit sa pamilyang minsang nagmahalan. Minsan, ang mga taong akala natin ay nang-iwan ay sila rin palang nawalan. Habang may oras pa, hanapin, pakinggan, at yakapin ang mga mahal natin.
LIKE, SHARE, AT MAG COMMENT sa comment section ng Facebook page post kung naantig kayo sa kuwentong ito.
