EPISODE 1: ANG BATANG NAKAUPO SA GILID NG MADILIM NA KALSADA
Gabi na nang magpasya si Mang Isko na isang pasada na lang ang gagawin niya bago umuwi. Maghapon na siyang namamasada sa kanyang lumang tricycle, at halos sumakit na ang likod niya sa pag-upo at kakabyahe. Basa pa ang kalsada dahil sa mahinang ulan, at ang ilaw ng poste ay tila mas lalo lamang nagpapakita ng lungkot ng tahimik na daan.
Habang binabaybay niya ang highway pauwi, may napansin siyang maliit na batang nakaupo sa gilid ng kalsada, umiiyak, yakap ang sarili, at nanginginig sa takot. Halos walang tao sa lugar. Walang tindahan na bukas. Walang matatandang nakabantay. Tanging hikbi ng bata at tunog ng makina ng kanyang tricycle ang maririnig.
Agad siyang huminto.
“Anak, bakit nandito ka?” malumanay niyang tanong.
Napatingala ang bata. Babae ito, mga lima o anim na taong gulang lamang, marumi ang damit, namumugto ang mga mata, at nanginginig ang labi. “Nawawala po ako,” iyak nitong sagot.
Hindi na nagdalawang-isip si Mang Isko. Inangat niya ang bata at pinaupo sa sidecar. Kinuha niya ang luma niyang bimpo at ipinunas sa mukha nito. “Huwag kang matakot. Sasamahan kita. Ano pangalan mo?”
“Nica po.”
“Saan ka nakatira, Nica? Nasaan ang nanay mo at tatay mo?”
Biglang lumakas ang iyak ng bata. Napahawak ito sa damit ni Mang Isko na para bang iyon na lang ang tanging ligtas na bagay sa mundo.
Naramdaman ni Mang Isko ang kakaibang kaba. Marami na siyang naihahatid na pasahero sa gabi—mga lasing, may sakit, pauwi mula trabaho—pero iba ang bigat ng batang ito. May takot sa boses nito na hindi pangkaraniwan.
Nang bahagya nang kumalma si Nica, yumakap ito sa gilid ng sidecar at bumulong, “Kuya… hanapin n’yo po si Papa.”
Sa simpleng pakiusap na iyon, hindi pa alam ni Mang Isko na ang gabing akala niya ay karaniwang pasada lang ay magiging gabing babaguhin ang laman ng puso niya habambuhay.
EPISODE 2: ANG MGA SALITANG NAGPAHINTO SA LAHAT NG PASADA
Dahan-dahang pinaandar ni Mang Isko ang tricycle, ngunit hindi siya agad lumayo. Huminto muna siya sa tapat ng isang saradong tindahan upang mas makausap nang maayos si Nica. Baka sakaling maalala nito ang bahay nila, pangalan ng barangay, o sinumang maaaring tumulong sa kanila. Nanginginig pa rin ang bata, kaya bumili siya ng biskwit at tubig mula sa pinakamalapit na maliit na tindahang bukas pa.
“Anak, sabihin mo sa akin ang totoo. Saan mo huling nakita ang Papa mo?” tanong niya.
Pinunasan ni Nica ang luha gamit ang likod ng kamay. “Nasa ospital po kami kanina,” sagot niya. “Dinala po si Mama kasi hindi na po siya humihinga nang maayos.”
Napatigil si Mang Isko.
“Tapos po,” patuloy ng bata habang pasigok-sigok, “sinabihan ako ni Papa na maghintay sa may waiting shed kasi hihiram lang daw po siya ng pera sa kakilala niya. Pero may mga taong dumaan… natakot po ako… tapos hindi ko na po siya nakita.”
Napabuntong-hininga si Mang Isko. Naiisip na niya ang pagod, takot, at gulong pinagdadaanan ng ama ng bata.
Pero ang sumunod na sinabi ni Nica ang tuluyang bumitaw sa lahat ng plano niya sa gabing iyon.
“Kuya,” umiiyak nitong sabi, “hanapin n’yo po si Papa… kasi bago po ipasok si Mama sa ospital, sinabi niya sa akin na ‘alagaan mo si Papa kapag ako ang nawala.’ Ayoko pong mag-isa si Papa. Baka po siya rin umiyak nang walang kasama.”
Parang may humigpit sa dibdib ni Mang Isko.
Biglang bumalik sa isip niya ang sariling alaala—ang gabing namatay ang asawa niya sa ospital, at kung paano siyang umuwi na walang nasandalan kundi katahimikan. Alam niya ang pakiramdam ng mawalan. Alam din niya ang pakiramdam ng walang kamay na mahahawakan sa pinakamadilim na sandali.
Kaya agad niyang pinatay ang ilaw na “for hire” sa tricycle.
Hindi na siya tumanggap ng ibang pasahero. Hindi na niya inisip ang boundary, gasolina, o ang kaunting kikitain pa sana niya sa gabing iyon. Sa isip niya, iisa lang ang mahalaga: mahanap ang ama ng batang ito bago tuluyang gumuho ang natitira pang lakas nito.
“Makinig ka, Nica,” mahinahong sabi niya. “Hindi kita iiwan. Hahanapin natin ang Papa mo kahit gabihin tayo.”
At sa unang pagkakataon nang gabing iyon, bahagyang tumahimik ang iyak ng bata.
EPISODE 3: ANG PAGHAHANAP SA AMANG NAWAWALA RIN SA TAKOT
Mabilis na pinaandar ni Mang Isko ang tricycle papunta sa district hospital na pinakamalapit sa lugar kung saan niya natagpuan si Nica. Habang bumibiyahe sila, pilit niyang kinakausap ang bata para manatili itong gising at kumalma. Nalaman niyang Romy ang pangalan ng ama nito at Lorna naman ang ina. Galing raw sila sa kalapit na baryo at sumakay ng habal-habal papuntang bayan dahil hirap nang huminga ang nanay niya.
Pagdating nila sa ospital, agad na nagtanong si Mang Isko sa guard at sa nurse sa information desk. Sa kasamaang-palad, wala na raw doon ang pasyenteng si Lorna. Inilipat daw ito sa provincial hospital dahil mas malala ang lagay. Ang mas masakit, ilang oras na ring may lalaking naghahanap sa isang batang nawawala sa paligid ng ospital. Malamang ay si Romy iyon.
Nanlambot si Nica nang marinig iyon. “Papa…” mahina nitong sabi bago muling mapaluha.
Agad siyang binuhat ni Mang Isko at niyakap. “Huwag kang matakot. Malapit na tayo.”
Hindi na siya nag-isip pa. Kahit halos paubos na ang gasolina at wala na siyang kinikita para sa gabing iyon, dumiretso siya sa provincial hospital. Sa daan, bumili pa siya ng tinapay at gatas para kay Nica gamit ang perang dapat ay pambili niya ng almusal kinabukasan.
Pagdating nila sa provincial hospital, tila masikip ang dibdib ng bawat taong naroon. May umiiyak sa hallway, may nagdadasal sa gilid, at may mga bantay na walang tulog. Habang nagtatanong si Mang Isko sa reception, hawak-hawak ni Nica ang manggas niya na para bang ayaw na siyang bitawan.
Makalipas ang ilang minuto, may isang utility worker ang lumapit at nagsabing may lalaking kanina pang nag-iikot sa labas ng emergency room, umiiyak at nagtatanong sa lahat kung may nakakita sa anak niyang babae.
“Sa likod po ng chapel siya huling nakita,” sabi ng utility worker.
Mabilis na nagtungo roon si Mang Isko kasama si Nica. Sa bawat hakbang nila, pakiramdam ng driver ay hindi na ito basta pagtulong lamang. Para na niyang pasan ang pighati ng isang pamilyang hindi niya kilala, ngunit ayaw niyang hayaang tuluyang malugmok.
At sa dulo ng madilim na pasilyo, may isang lalaking nakaupo sa sahig, nakayuko, at umiiyak habang paulit-ulit na binabanggit ang pangalan ng kanyang anak.
EPISODE 4: ANG MULING PAGKIKITA SA GITNA NG PINAKAMABIGAT NA BALITA
“Papa!”
Sa isang sigaw na puno ng takot at pananabik, kumawala si Nica mula sa pagkakahawak kay Mang Isko at tumakbo papunta sa lalaking nakaupo sa sahig. Napaangat agad ng ulo ang lalaki. Namumugto ang mga mata, gusot ang damit, at halatang wala nang lakas matapos ang ilang oras na paghahanap.
“Nica!” hagulgol nitong sigaw.
Nagtagpo ang mag-ama sa isang mahigpit na yakap na parang ayaw na nilang magkahiwalay muli. Tuluyan nang napaupo si Romy sa sahig habang yakap ang anak. Umiiyak din si Nica, hawak-hawak ang kanyang ama na para bang kapag binitiwan niya ay mawawala na naman ito.
Ilang hakbang ang layo, tahimik na napatayo si Mang Isko. Hindi niya mapigilan ang sariling mapaluha. Sa buong araw niyang pamamasada, sanay siyang maghatid ng tao sa iba’t ibang destinasyon. Pero ngayon, pakiramdam niya ay may naihatid siyang mas mahalaga kaysa simpleng pasahero—naibalik niya ang isang anak sa ama at ang ama sa tanging dahilan nito para magpatuloy.
Maya-maya, tumingin si Romy kay Mang Isko. “Kayo po ba ang tumulong sa anak ko?” nanginginig niyang tanong.
Tumango si Mang Isko.
Lumuhod si Romy sa harap niya habang yakap pa rin si Nica. “Salamat po. Akala ko… akala ko mawawala na rin siya sa akin. Hindi ko po alam kung paano ako mabubuhay kung pati anak ko hindi ko na makita.”
Ngunit nang tanungin ni Mang Isko ang tungkol kay Lorna, biglang napayuko si Romy. Doon niya nalaman ang masakit na katotohanan—ilang minuto bago nila matagpuan si Nica, pumanaw na pala ang kanyang asawa.
Hindi na napigilan ni Romy ang pag-iyak. “Hindi ko man lang nahawakan nang huli… hinanap ko si Nica kasi natakot akong mag-isa siyang umiiyak habang ako naman ay nawawalan na rin ng pag-asa.”
Narinig iyon ni Nica at dahan-dahang yumakap sa kanyang ama. “Papa,” hikbi nito, “sabi ni Mama, alagaan ko raw po kayo kapag siya ang nawala.”
Sa sandaling iyon, kahit si Mang Isko ay napayuko at tahimik na umiyak sa sulok ng hallway.
EPISODE 5: ANG DRAYBER NA HINDI NA LANG NAGHATID NG PASAHERO, KUNDI PAG-ASA
Hindi natapos sa paghahanap kay Romy ang kabutihang ginawa ni Mang Isko. Nang malaman niyang halos wala nang pera ang mag-ama para sa burol ni Lorna at sa kanilang pamasahe pauwi, hindi siya umalis. Tinulungan niya si Romy sa mga papeles sa ospital, sa pag-aayos ng death certificate, at maging sa paghingi ng tulong sa social worker. Kinaumagahan, ipinakiusap pa niya sa kapwa niya tricycle drivers na mag-abot ng kaunting tulong para sa pamilya.
Sa simpleng tulong-tulong, nakapag-uwi sila ng kabaong, kaunting grocery, at perang pansimula para sa burol. Hindi man iyon kalakihan, sapat na para maramdaman ni Romy na hindi pala siya lubos na nag-iisa sa pinakamadilim na araw ng buhay niya.
Sa burol ni Lorna, lumapit si Nica kay Mang Isko habang hawak ang maliit na kandila. “Kuya Isko,” mahina nitong sabi, “salamat po kasi hindi n’yo ako iniwan sa kalsada.”
Hindi agad nakasagot ang driver. Yumuko siya at niyakap ang bata.
“Anak,” basag ang boses niya, “may mga gabing puwedeng lampasan ang pasada, pero hindi puwedeng lampasan ang taong humihingi ng tulong.”
Napaluha si Romy sa narinig. Lumapit siya at mahigpit na hinawakan ang kamay ni Mang Isko. “Hindi ko po makakalimutan ang ginawa ninyo. Kung hindi ninyo natagpuan si Nica, baka tuluyan na rin akong bumagsak.”
Mula noon, tuwing makakakita si Mang Isko ng batang naglalakad mag-isa, o pasaherong nangangailangan ng malasakit higit sa pamasahe, naaalala niya ang gabing iyon. Ang gabing binitiwan niya ang kita, pero nakapulot naman ng mas malaking halaga—ang paalala na ang tunay na trabaho ng tao ay hindi lang maghanapbuhay, kundi maging tao sa kapwa.
At sa isang maliit na baryo, may isang batang natutong ang mundo ay hindi lang puno ng pagkawala. May mga taong handang huminto, makinig, at umalalay—kahit hindi nila obligasyon.
ARAL NG KUWENTO: Huwag nating hayaang daanan lang natin ang taong umiiyak, naliligaw, o nangangailangan ng tulong. Minsan, ang isang sandaling paghinto sa sariling trabaho o problema ay maaaring magligtas ng isang pusong malapit nang mawalan ng pag-asa. Ang kabutihan ay hindi nasusukat sa laki ng pera, kundi sa kahandaang samahan ang kapwa sa oras ng kanilang pinakamatinding pangangailangan.
Kung naantig ka sa kuwentong ito, huwag kalimutang mag-LIKE, SHARE, AT MAG-COMMENT sa comment section ng ating Facebook page post!
V
