Kapag narinig natin ang “asukal,” ang unang iniisip ng marami ay mataas na blood sugar. Pero ang hindi alam ng iba—lalo na ng mga may diabetes o umiinom ng gamot—ang sobrang baba ng asukal (hypoglycemia) ay puwede ring maging delikado, at minsan mas mabilis pa ang epekto.
Ang problema: maraming tao ang hindi agad napapansin na low sugar na pala. Minsan iniisip “pagod lang,” “nahilo lang,” o “kinabahan lang.” Pero kapag pinabayaan, puwedeng mauwi sa:
- pagkahimatay,
- seizure,
- aksidente (dahil hilo o lutang),
- o mas malala kung hindi agad naagapan.
Paalala: Ang post na ito ay pang-awareness. Kung ikaw ay may diabetes, umiinom ng insulin o gamot na puwedeng magpababa ng blood sugar, o may kondisyon sa puso/kidney, mas importanteng may personal plan mula sa doktor. At kung may biglaang pagkawala ng malay o matinding pagkalito, emergency iyon.
Bago tayo pumunta sa 8 senyales, heto muna ang maikling kuwento.
Kuwento: “Akala Ko Pagod Lang…”
Si Tita Mercy, 62, may diabetes at umiinom ng maintenance. Isang araw, naglinis siya ng bahay sa umaga. Dahil nagmamadali, kape lang ang ininom niya—walang almusal. Tanghali na, saka siya kumain ng konti. Pagkatapos, naglakad siya sa labas para mamalengke.
Habang nasa pila, bigla niyang naramdaman na:
- nanginginig ang kamay,
- pinagpapawisan siya kahit hindi mainit,
- parang lumulutang ang ulo,
- at may kakaibang kaba sa dibdib.
Sabi niya sa sarili: “Baka stress lang.” Pinilit niya pang magpatuloy. Buti na lang napansin ng kasama niya na namumutla siya. Pinaupo siya, pinainom ng juice, at after ilang minuto, gumaan.
Nung nag-check sila ng blood sugar, sobrang baba pala.
Ang lesson ni Tita Mercy: “Hindi lahat ng masama ang pakiramdam, mataas ang asukal. Minsan, low sugar pala—at mas delikado kung hindi mo alam.”
Kaya heto ang 8 senyales na sobrang baba ng asukal—at bakit hindi ito dapat i-ignore.
Ano ang “Low Blood Sugar” sa Simpleng Salita?
Ang blood sugar ang pangunahing “fuel” ng katawan, lalo na ng utak. Kapag masyadong mababa, nagpa-panic ang katawan para maghanap ng energy—kaya lumalabas ang mga sintomas.
Karaniwan, low blood sugar ay kapag mas mababa sa normal range (madalas sinasabi ng doctors na below 70 mg/dL ang hypoglycemia, pero maaaring iba ang threshold depende sa tao). Ang mahalaga: kung may sintomas at gumaan pagkatapos kumain ng fast sugar, posibleng low sugar iyon.
1) Biglang Panghihina, Pagkahilo, o Parang “Lutang” ang Ulo
Ito ang pinaka-common. Minsan parang:
- umiikot ang paligid
- mahina ang tuhod
- hirap mag-focus
- parang “may ulap” sa utak
Bakit nangyayari:
Kulang ang fuel ng utak, kaya bumabagal ang thinking at balance.
Delikado dahil:
Puwedeng matumba, madulas, o maaksidente lalo na sa seniors.
2) Nanginginig ang Kamay o Katawan (Shaky Feeling)
Kahit nakaupo ka lang, nanginginig ka. Parang may internal “tremor” o nanginginig ang tuhod.
Bakit:
Naglalabas ang katawan ng stress hormones (adrenaline) para itaas ang sugar, kaya nanginginig.
Common trigger:
- laktaw na meal
- sobra ang gamot/insulin
- biglang napagod o nag-exercise nang walang kain
3) Biglang Pinagpapawisan (Cold Sweats)
Hindi ito yung pawis dahil mainit. Ito yung pawis na:
- malamig
- malagkit
- kasabay ng kaba o panghihina
Bakit:
Adrenaline response ulit—parang alarm ng katawan.
Kapag nangyari ito at may diabetes ka:
I-check agad kung kaya, o kumain/inom ng mabilis na asukal.
4) Matinding Gutom o Biglang Cravings sa Matamis
May low sugar na nagpe-present bilang:
- “Parang gutom na gutom ako kahit kakakain ko lang”
- “Kailangan ko ng matamis ngayon”
Bakit:
Dahil hinahanap ng katawan ang mabilis na fuel.
Tip:
Kung biglang gutom + hilo + pawis, think low sugar.
5) Palpitations o Kaba sa Dibdib (Mabilis ang Tibok)
May ibang tao na akala nila anxiety attack—pero low sugar pala. Biglang:
- bumibilis ang tibok
- parang kabado
- minsan may panginginig at pawis
Bakit:
Stress hormone surge.
Important:
Kung may chest pain o history ng heart disease, huwag ipagsawalang-bahala. Mas safe magpatingin.
6) Pagiging Iritable, Confused, o Biglang “Nag-iiba ang Ugali”
Ito yung nakakalito para sa pamilya. Minsan ang low sugar, parang:
- biglang short-tempered
- nalilito sa sinasabi
- hirap sumagot
- nagiging tahimik o “out of it”
- parang lasing o sabog
Bakit:
Ang utak kulang sa fuel, kaya nag-iiba ang mood at cognition.
Sa seniors:
Minsan napagkakamalang “dementia episode,” pero low sugar pala.
7) Panlalabo ng Paningin o Parang “May Flash” / Headache
Kapag low sugar, puwedeng:
- lumabo ang paningin
- sumakit ang ulo
- maging sensitive sa liwanag
Bakit:
Nag-iiba ang energy supply ng utak at nervous system.
Tip:
Kung may panlalabo + pawis + panginginig, think low sugar.
8) Pamamanhid, Pangangalay, o Hanggang sa Pagkahimatay / Seizure (Severe)
Kapag sobrang baba at pinabayaan, puwedeng:
- manhid ang labi o dila
- hirap magsalita
- bumagsak o mahimatay
- seizure
Ito ang pinaka-delikado.
Kung may nawalan ng malay, huwag piliting painumin kung hindi gising. Kailangan ng emergency help.
Sino ang Mas High Risk?
Mas mataas ang risk ng low blood sugar kung:
- may diabetes at umiinom ng insulin o certain meds
- laging nagla-laktaw ng pagkain
- biglang nag-exercise/nagtrabaho nang walang kain
- may kidney/liver problems (nag-iiba ang metabolism ng gamot)
- uminom ng alak nang walang pagkain
- senior (mas mahina ang “warning signals” minsan)
Ano ang Dapat Gawin Kapag Pinaghihinalaan mong Low Sugar?
Kung gising at kaya lumunok:
✅ “Fast Sugar” muna
Pumili ng mabilis na asukal (small amount):
- kalahating baso ng juice o regular softdrink (hindi diet)
- 1–2 kutsarang asukal na tunaw sa tubig
- candies (pero huwag sobra)
- glucose tablets kung meron
✅ Maghintay ng 10–15 minutes
Kung may glucometer, i-check. Kung wala, pakinggan ang katawan.
✅ Follow-up food
Kapag gumaan, kumain ng mas “steady” na pagkain:
- tinapay + peanut butter
- biskwit + gatas (kung hiyang)
- kanin + ulam
- oatmeal
Bakit? Para hindi bumagsak ulit.
Mga Common na Dahilan Kung Bakit Biglang Low Sugar
- Laktaw meal pero tuloy ang gamot
- Sobra ang dose (o maling timing ng meds)
- Mas maraming activity kaysa normal
- Uminom ng alak nang walang pagkain
- Pagsusuka/diarrhea (hindi nakakakain)
- Biglang pagbaba ng timbang pero same meds pa rin
Kung paulit-ulit, kailangan ng adjustment plan mula sa doktor.
10 Practical Tips Para Iwas Low Sugar (Lalo na sa Seniors)
- Huwag mag-skip ng meal kung may diabetes meds.
- Maghanda ng “emergency kit”: candy/juice sa bag o bedside.
- Kumain sa tamang oras, lalo na kung may insulin schedule.
- Kung mag-eexercise, mag-snack muna.
- Limit alcohol, at huwag iinom nang walang pagkain.
- I-check sugar more often kung may sakit (flu, diarrhea).
- Sabihin sa pamilya ang warning signs mo.
- Maglagay ng note sa ref: “Kung pawis + hilo = check sugar.”
- Kung senior, iwasan ang sobrang higpit na diet na biglang bawas carbs.
- Kung madalas nangyayari, kausapin ang doktor para sa medication review.
Panghuling Paalala
Hindi porke “asukal” ang problema, laging mataas. Minsan, sobrang baba ang mas delikado, lalo na kung hindi mo napapansin. Tulad ni Tita Mercy, akala niya pagod lang—pero low sugar na pala at muntik na siyang mahimatay.
Kung ikaw ay senior, may diabetes, o may kapamilya na umiinom ng maintenance, mas safe na alam mo ang mga senyales. Ang goal: maagapan bago lumala.
Kung nakatulong ang post na ito, paki-share naman sa pamilya at mga kaibigan—lalo na sa may diabetes at mga senior sa bahay. Baka ang simpleng share na ito ang makaligtas sa isang delikadong sitwasyon. 💛🙏
