EPISODE 1: ANG PALAYAS SA GITNA NG ULAN
Umuulan nang gabing iyon, at sa lumang bahay na may bitak-bitak na pader, mas malakas pa sa kulog ang sigaw ni Renz. Nakatayo siya sa may pinto, nakaturo ang daliri, namumula ang mukha sa galit. Sa harap niya, nanginginig si Lola Sabel—pitumpu’t walo, payat, nakabalot sa kupas na shawl, at yakap-yakap ang maliit na supot na may barya at rosaryo.
“Lumayas ka na, Lola!” sigaw ni Renz. “Sawa na kami sa’yo! Araw-araw ka na lang nagpapakaawa! Kapag nagkasakit ka, kami nanaman gagastos!”
Sa likod, nakatayo si Mila, kapatid ni Renz, nakapako ang mga mata sa sahig. Sa sulok, naroon si Jenny, asawa ni Renz, nakapamewang at walang emosyon.
“Renz…” pabulong ni Lola Sabel, nangingilid ang luha, “apo… ako ang nagpalaki sa’yo. Ako ang nagbuhat sa’yo nung wala kang makain. Kahit konti… wag mo akong itapon sa ulan…”
“Wala akong pakialam!” singhal ni Renz. “Kung may awa ka sa sarili mo, umalis ka na bago pa kita mapuruhan!”
Parang may kutsilyong tumama sa puso ni Lola. Hindi na siya sumagot. Dahan-dahan siyang lumakad palabas, nanginginig ang tuhod, halos madulas sa basang semento. Sa huling tingin niya sa loob ng bahay, nakita niya ang dating larawan ng pamilya—nakangiti sila noon. Ngayon, parang multo na lang.
Pagkasara ng pinto, bumagsak si Mila sa upuan, nanginginig. “Kuya… sobra na,” mahina niyang sabi.
“Sobra?” tawa ni Renz. “Sobrang pabigat lang siya! Matanda na ‘yon! Dapat nasa ampunan!”
Tahimik si Jenny. “Hayaan mo na. Hindi naman siya makakalayo.”
Sa labas, naririnig ang mahinang hikbi ni Lola Sabel habang naglalakad sa ulan. Ngunit walang lumabas. Walang sumunod. Parang wala silang naririnig.
Hanggang sa biglang namatay ang ilaw.
Natahimik sila. Ang tanging liwanag ay galing sa iisang kandila. Sa dilim, mas lalong lumakas ang pakiramdam na may mali.
“Bakit biglang nawalan ng kuryente?” tanong ni Jenny, iritable.
Lumapit si Mila sa lumang aparador sa sala—yung aparador na hindi na nila binubuksan dahil punô ng lumang damit at amoy alikabok. “Baka nandito yung breaker?” bulong niya.
Binuksan niya ang pinto ng aparador.
At sa loob, sa gitna ng mga lumang kumot at kahon, may isang bagay na kumislap sa liwanag ng kandila:
Isang cellphone—luma, pero naka-on. May pulang ilaw sa gilid.
Naka-record.
Nanlaki ang mata ni Mila. “Kuya… bakit may cellphone dito?”
Lumapit si Renz, nagtataka, saka biglang napakunot-noo. “Kanino ‘yan?”
Sa screen, may nakaplay na video—nakapause sa mukha ni Lola Sabel. Luhaang-luha, nakatingin sa camera.
At may nakasulat sa itaas:
“Kung may mangyari sa akin… pakiusap, panoorin niyo.”
Napalunok si Mila. Pinindot niya ang play.
At sa unang segundo pa lang, narinig nila ang boses ni Renz sa video—sigaw, mura, pagbabanta—mas malinaw, mas brutal, mas nakakahiya kaysa sa naaalala nila.
Napaatras si Jenny. “Huwag… huwag na,” bulong niya.
Pero huli na.
Dahil ang video… hindi lang pala simpleng record.
Ito ang magiging salamin ng kasalanan nilang hindi nila kayang tapusin panoorin.
EPISODE 2: ANG VIDEO NA SUMISIGAW SA KATOTOHANAN
Kumalat ang malamig na hangin sa sala kahit sarado ang bintana. Sa liwanag ng kandila, tumutulo ang pawis sa noo ni Renz habang nakatitig sa cellphone. Si Mila, nanginginig ang daliri sa “pause,” pero parang nanigas. Si Jenny, nakatakip ang bibig, nakatingin sa screen na parang may multo.
Sa video, kitang-kita si Lola Sabel sa loob ng kwarto—nakaupo sa sahig, yakap ang tuhod, at ang camera ay nakapatong sa ibabaw ng aparador. Halatang sinadya. Halatang matagal niyang pinaghandaan.
“Kung may mangyari sa akin,” mahina ang boses ni Lola, “pakiusap… huwag niyo akong husgahan. At pakiusap… huwag niyong hayaan na yung katotohanan ay mamatay kasama ko.”
Biglang pumasok sa frame si Renz—mas bata pa nang kaunti, pero parehong galit. “Nasaan yung pera?!” sigaw niya. “Alam kong may itinago ka!”
Napaawang ang bibig ni Jenny sa totoong narinig. “Ha? Pera?”
Sa video, umiiyak si Lola. “Wala na, apo… pinambili ko ng gamot… pinangbayad sa kuryente…”
Sinundan iyon ng tunog ng pagkabagsak ng bagay, at hikbi ni Lola. “Wag… wag mo akong saktan…”
Napaatras si Mila, nanginginig. “Kuya… ginawa mo ‘to?”
“Hindi… hindi ganyan,” pilit ni Renz, pero basag ang boses.
Sa video, narinig ulit ang boses ni Jenny: “Tigilan mo na yan! Baka marinig ng kapitbahay! Itago mo sa kwarto, para wala siyang mapagsumbungan!”
Parang sinampal si Jenny. Napaupo siya sa sofa. “Hindi ko… hindi ko sinasadya…”
Pero hindi tumigil ang video. Sumunod na clip: si Lola Sabel, naglalakad sa labas, dala ang sako, umiiyak habang nagbubulong, “Lord, bigyan mo ako ng lakas.” Tapos balik sa loob: nagtatali siya ng cellphone sa aparador, parang sinisigurong hindi ito makikita.
“Kung hindi ko na kayanin,” sabi niya sa camera, “ito na lang ang maiiwan ko… hindi para gumanti… kundi para matauhan sila. Mahal ko sila… pero nasasaktan ako.”
Doon, hindi na kinaya ni Mila. Pinindot niya ang pause. Humagulgol siya. “Diyos ko… Lola…”
Si Renz, nakatitig pa rin, parang natutuyo ang lalamunan. Gusto niyang magalit, pero ang galit niya, bumabalik sa kanya.
“Huwag na nating panoorin,” nanginginig na sabi ni Jenny. “Hindi ko kaya…”
Pero si Mila, umiiyak na tumayo. “Hindi natin kaya kasi kasalanan natin,” sabi niya. “Hindi natin kaya kasi totoo.”
Napatingin si Renz sa pinto. Sa labas, umuulan pa rin. Nasaan si Lola?
Sa loob ng ilang segundo, nagtagpo ang kanilang takot: what if… huli na?
“Kuya,” pabulong ni Mila, “hanapin natin siya.”
Umiling si Renz, pero halatang nanginginig. “Baka… umalis lang…”
“Kuya!” sigaw ni Mila, “matanda siya! Ulan! Saan siya pupunta?!”
Doon, parang may bumagsak sa dibdib ni Renz. Tumayo siya. Kinuha ang payong. Pero bago siya lumabas, tumingin siya ulit sa cellphone.
May isa pang video sa listahan—may title:
“HULING MENSAHE.”
At sa thumbnail, nakapikit si Lola Sabel, basang-basa ang buhok, parang kagagaling lang sa ulan.
Hindi nila kayang panoorin… pero kailangan.
EPISODE 3: ANG HULING MENSAHE SA LOOB NG APARADOR
Habang umuulan sa labas, nilakasan ni Mila ang loob at pinindot ang play sa video na may title na “HULING MENSAHE.” Sa unang frame, si Lola Sabel ay nakaupo sa sahig ng sala—ang sala nilang lahat, pero parang siya lang ang tao. Basang-basa ang buhok niya, nangingitim ang damit, at may hawak siyang maliit na supot na halos wala nang laman.
“Kung pinapanood niyo ‘to,” mahina niyang sabi, “malamang… napalayas na naman ako.”
Tumulo ang luha ni Mila. Si Renz, nakatayo, parang estatwa. Si Jenny, nakatago ang mukha sa palad.
“Hindi ko kayo sinisisi,” patuloy ni Lola. “Kasi alam kong pagod kayo. Alam kong mahirap ang buhay. Pero sana… kahit mahirap, hindi niyo ako ginawang basura.”
Sa sumunod na segundo, narinig nila ang boses ni Renz sa background—mura, sigaw, pagbabanta. Tapos tumingin si Lola sa camera, parang diretsong nakikipag-usap sa kanilang konsensya.
“Renz… apo… hindi ako humihingi ng yaman. Ang hinihingi ko… yakap. Kahit minsan.” Huminga siya nang malalim. “Kung galit ka, intindihin ko. Pero huwag mo akong saktan. Matanda na ako. Pagod na.”
Doon, biglang napaupo si Renz. “Lola…” bulong niya, parang durog.
Nagpatuloy si Lola: “May mga gabi na natutulog ako na may takot. Iniisip ko, baka bukas… wala na akong matawagan. Kaya ginawa ko ‘tong video. Kasi ayokong mamatay akong walang boses.”
Pinakita niya sa camera ang braso niyang may pasa. Ang balikat na may marka. Ang kamay na nanginginig.
Si Mila, napasubsob sa mesa, humahagulgol. “Bakit hindi ko siya ipinagtanggol…”
Si Jenny, nag-angat ng ulo, luhaang-luha. “Ako… ako pa ang nanahimik.”
Sa video, tumigil si Lola, saka ngumiti nang mapait. “Alam niyo ba… kahit ganito, ipinagdarasal ko pa rin kayo. Kasi pamilya ko kayo. Kahit masakit.”
Tapos, biglang tumingala si Lola sa kisame, parang nakikinig. “May kumakatok,” bulong niya. Tumayo siya, dahan-dahan, at naglakad papunta sa pinto. Doon natapos ang clip—biglang nag-black screen.
Napatayo si Renz. “May kumakatok? Sino?!”
Mila, nanginginig. “Baka… umalis siya… tapos may nangyari…”
Hindi na kinaya ni Renz ang kaba. Tumakbo siya palabas ng bahay, walang payong, basang-basa agad sa ulan. Si Mila, sumunod, sumisigaw ng “LOLA!” si Jenny, nanginginig, sumama rin.
Sa kanto, nakita nila ang mga kapitbahay na nakasilip. “Hinahanap niyo ba si Lola Sabel?” tanong ni Aling Nita. “Dumaan dito kanina… papunta sa waiting shed. Umiiyak.”
Parang sinampal si Renz. Tumakbo sila sa waiting shed. Sa dilim, may anino ng maliit na katawan, nakaupo, yakap ang supot.
“LOLA!” sigaw ni Mila.
Lumingon ang matanda. Basang-basa, nanginginig, pero buhay. Nang makita niya sila, hindi siya tumayo. Parang pagod na pagod.
“Apo…” mahina niyang sabi, “bakit kayo nandito?”
Lumuhod si Renz sa putik. “Lola… patawad,” paos niyang sabi. “Patawad… hindi ko alam na ganyan na kalala.”
Tumingin si Lola sa kanya, matagal. “Alam mo,” bulong niya, “kahit alam mo… sinasaktan mo pa rin.”
Tumulo ang luha ni Renz. “Ayusin ko. Pangako.”
Pero si Lola, hindi agad yumakap. “Hindi ako babalik kung pareho pa rin.”
At sa unang pagkakataon, natutunan ni Renz: ang paghingi ng tawad ay simula lang. Ang tunay na bayad… pagbabago.
EPISODE 4: ANG BAHAY NA NAGING SALAMIN
Dinala nila si Lola Sabel sa bahay, binihisan ng tuyong damit, pinainom ng mainit na salabat. Tahimik ang sala—wala nang sigaw, wala nang utos. Sa gitna ng katahimikan, nakapatong sa mesa ang cellphone—parang hukom na hindi natutulog.
Kinabukasan, dumating ang barangay at social worker—dahil may kapitbahay na nakakita kay Lola sa ulan at nag-report. Hindi na ito usapang pamilya lang. Usapang kaligtasan.
“Sir Renz,” sabi ng social worker, “may evidence na po ng psychological at physical abuse. Kailangan po ng assessment. Pwedeng mag-file si Lola ng complaint.”
Napayuko si Renz. “Hindi po ako lalaban. Ako po… aamin.”
Tumango ang barangay captain. “May option kayo: counseling, anger management, at written agreement sa barangay. Pero pag naulit, kaso na.”
Si Jenny, umiiyak, humingi ng tawad kay Lola. “Nay… patawad… naniwala ako sa yabang. Pinabayaan kita.”
Si Mila, hawak ang kamay ni Lola. “Lola… hindi na ako mananahimik,” pangako niya.
Si Lola Sabel, tahimik lang. Tapos marahan niyang sinabi: “Hindi ko gusto na makulong ang apo ko. Ang gusto ko… magbago siya. Kasi kung hindi siya magbabago, kahit malayo ako, may iba pang masasaktan.”
Doon napaiyak si Renz nang malakas. “Lola… takot ako. Pagod ako. Pero mali ako. Hindi ko dapat ipinatong sa’yo yung galit ko.”
Hinawakan ni Lola ang ulo niya. “Anak… ang galit, parang apoy. Kapag hindi mo kinontrol, sinusunog pati mahal mo.”
Sa gabing iyon, pinanood nila ulit ang video—pero ngayon, hindi na para masaktan sila, kundi para maalala kung bakit kailangan nilang magbago. Hindi natapos ni Renz ang buong clip, pero sapat na ang narinig niya para magising.
Sa sulok ng sala, huminga si Lola nang malalim. “Kung wala yung cellphone,” bulong niya kay Mila, “baka wala na akong boses.”
“At ngayon, Lola,” sagot ni Mila, “may boses ka na. At may tao ka nang kakampi.”
EPISODE 5: ANG PAGPAPATAWAD NA MAY HANGGANAN
Lumipas ang mga buwan. Hindi biglang gumanda ang lahat—pero unti-unting umayos. Si Renz, nag-counseling at sumali sa barangay program. Naging mahirap para sa kanya ang humingi ng tulong, pero mas mahirap ang mawalan ng pamilya dahil sa sariling galit.
Si Jenny, natutong tumindig. Si Mila, natutong magsalita. At si Lola Sabel, unti-unting bumalik ang gana—hindi dahil nakalimot siya, kundi dahil nakita niya ang pagbabago.
Isang gabi, habang kumakain sila ng lugaw, lumapit si Renz kay Lola. “Lola… pwede po ba… burahin na natin yung video?”
Tumingin si Lola sa kanya. “Hindi,” mahina niyang sagot. “Hindi dahil gusto kitang saktan. Kundi dahil gusto kitang paalalahanan. Kapag bumalik ang galit mo, may ebidensya kung ano ang kaya mong gawin.”
Tumango si Renz, luha sa mata. “Tama po.”
Doon, dahan-dahang yumakap si Lola. “Pinapatawad kita, apo,” bulong niya. “Pero hindi ko na ibibigay sa’yo ang karapatan na saktan ako ulit.”
Humagulgol si Renz. “Hindi na po.”
MORAL LESSON: Ang matatanda ay hindi dapat gawing basurahan ng pagod at galit. Ang pamilya ay hindi dahilan para manakit, kundi dahilan para magtulungan. At minsan, ang katotohanan—kahit masakit panoorin—ang siyang magigising sa atin bago mahuli ang lahat.
👉 KUNG NAGUSTUHAN MO ANG KWENTO, I-LIKE, COMMENT, AT I-SHARE ANG STORY SA COMMENT SECTION SA FACEBOOK PAGE POST!
