EPISODE 1: ANG MGA LASONG PINAGTAWANAN NG LAHAT
Tatlong linggo nang nawawala ang labing-anim na taong gulang na si Jessa nang magsimulang maglagay ng makukulay na laso ang kaniyang ina na si Maribel sa mga bakod, poste, at sanga ng puno sa gilid ng kanilang barangay. Pula, dilaw, asul, at puti ang mga lasong dala niya. Isa-isa niya iyong itinatali sa mga lugar na dati nilang dinadaanan ng anak.
“Maribel, ano na naman ’yan?” tanong ng isang kapitbahay.
“Mga palatandaan,” sagot niya.
Napailing ang babae.
“Palatandaan saan? Ilang beses nang naghanap ang pulis. Wala naman.”
May ilan pang nagtawanan. Tinawag siyang desperada, baliw, at hindi marunong tumanggap ng katotohanan. Ngunit hindi tumigil si Maribel.
Bago mawala si Jessa, mahilig silang maglaro ng scavenger hunt noong bata pa ito. May sariling kahulugan ang bawat kulay. Pula para sa panganib. Dilaw para sa “maghintay.” Asul para sa “tubig.” Puti para sa “ligtas.” Kapag magkasunod ang pula at dilaw, ibig sabihin ay may sumusunod.
Sa huling araw bago mawala ang dalagita, nakatanggap si Maribel ng kakaibang mensahe:
“Ma, kung hindi ako makauwi, tandaan mo ang mga kulay natin.”
Hindi niya iyon naintindihan noon.
Ayon sa imbestigasyon, huling nakita si Jessa sa sakayan ng jeep matapos ang klase. May saksi umanong nakitang sumakay siya sa isang puting van, ngunit hindi malinaw kung kusang sumama o pinilit.
Walang CCTV sa lugar. Walang malinaw na plate number. Makalipas ang tatlong linggo, halos tumigil na rin ang paghahanap.
Ngunit isang umaga, napansin ni Maribel na may bagong pulang laso sa isang bakod na hindi niya inilagay.
Huminto siya.
Sa ilalim nito ay may dilaw.
Nanginig ang kaniyang kamay.
Iyon ang kombinasyong itinuro niya mismo kay Jessa noong bata pa ito.
PULA-DILAW: MAY SUMUSUNOD.
Lumapit siya at napansin ang maliit na buhol sa dulo—tatlong ikot, isang higpit sa gitna.
Eksaktong paraan ng pagtatali ng anak niya.
Napahagulgol si Maribel.
“Jessa… buhay ka.”
Ngunit nang sabihin niya iyon sa mga kapitbahay, muli lamang siyang pinagtawanan.
Hanggang sa dumating ang pulis na si Sergeant Villanueva at napansin ang sunod-sunod pang laso sa kahabaan ng bakod.
Lahat ay patungo sa isang bahagi ng gubat na matagal nang hindi dinaraanan ng mga tao.
EPISODE 2: ANG KAHULUGAN NG BAWAT KULAY
Agad sinuri ni Sergeant Villanueva ang mga laso. Sa una, inakala rin niyang maaaring gawa lamang ng mga batang naglalaro. Ngunit napansin niyang pare-pareho ang uri ng buhol at may malinaw na pattern.
Pula. Dilaw. Dilaw. Asul.
“Ano ang ibig sabihin nito?” tanong niya kay Maribel.
“Panganib. Maghintay. Maghintay. Tubig.”
Napatingin ang pulis sa direksiyong tinuturo ng pagkakasunod.
“May ilog sa bahaging iyan.”
Mabilis silang bumuo ng maliit na search team. Kasama si Maribel, dalawang pulis, barangay tanod, at isang rescue volunteer. Ngunit habang lumalalim sila sa masukal na daan, napansin nilang may mga lasong nakatali sa mga puno sa taas na hindi basta makikita kung hindi mo hahanapin.
Sa isang malaking puno, may puting laso na may bahid ng putik. Sa ilalim nito ay may maliit na guhit gamit ang uling.
Tatlong linya.
Naalala ni Maribel ang laro nila ni Jessa.
“Tatlong hakbang mula sa puti, hanapin ang mababa,” bulong niya.
Lumuhod siya at hinawi ang mga tuyong dahon.
May nakatagong maliit na lata.
Sa loob ay piraso ng papel na basa at gusot.
MA, HINDI AKO NAKATAKAS. PINAPALIPAT KAMI. HUWAG DUMAAN SA KALSADA.
Biglang tumahimik ang grupo.
Hindi na simpleng pagkawala ang kanilang iniimbestigahan.
“‘Kami’?” tanong ng tanod. “Ibig sabihin may iba pa?”
Muling sinuri ni Villanueva ang lugar. May bakas ng gulong sa lupa at maliliit na footprint na papunta sa mas malalim na bahagi ng kagubatan.
Nagpatuloy sila.
Maya-maya, nakakita sila ng dalawang pulang laso na magkatabi.
“Anong ibig sabihin?” tanong ng rescue volunteer.
Naputla si Maribel.
“Matinding panganib. Huwag lumapit nang diretso.”
Agad silang nagtago sa likod ng mga puno.
Sa di kalayuan ay may maliit na kubong natatakpan ng yero at trapal. Sa labas ay may dalawang lalaking nakabantay. May radio at baril ang isa.
“May tao sa loob,” bulong ni Villanueva.
Bago pa sila makapagdesisyon, may narinig silang mahinang iyak ng babae mula sa loob ng kubo.
Napahawak sa bibig si Maribel.
“Jessa…”
Ngunit biglang may tumunog na cellphone sa bulsa ng isang tanod.
Napalingon ang dalawang bantay.
“May tao sa gubat!” sigaw ng isa.
At sa loob ng kubo, may narinig silang sigaw:
“Ma! Tumakbo kayo!”
EPISODE 3: ANG LIHIM NA DAAN SA LIKOD NG MGA PUNO
Nagkagulo ang buong lugar. Pinaputukan ng isang bantay ang direksiyon ng search team habang mabilis na nagtago ang mga pulis sa likod ng malalaking puno.
“Maribel, huwag kayong lalabas!” sigaw ni Villanueva.
Ngunit halos mabaliw sa takot ang ina nang marinig ang boses ng anak.
“Jessa!”
Mula sa likod ng kubo ay may tatlong babaeng inilabas ng isang lalaki. Nakagapos ang mga kamay nila. Isa sa mga iyon ay si Jessa—payat, marumi ang damit, at may pasa sa pisngi.
Nang makita ang ina, napaiyak ito.
“Ma!”
Sinubukang dalhin ng mga dumukot ang mga dalagita patungo sa isang makitid na daan sa likod ng kubo.
Doon napansin ni Maribel ang serye ng asul at puting laso sa mababang sanga.
“Asul-puti,” bulong niya.
Tubig, ligtas.
Naalala niya ang sinabi ng anak: Huwag dumaan sa kalsada.
“Sergeant!” sigaw niya. “May ibang daan! Sundan natin ang asul at puti!”
Habang pinipigilan ng mga pulis ang dalawang bantay sa harap, sumunod sina Maribel at dalawang rescuer sa mga laso. Dinala sila ng mga iyon sa gilid ng maliit na sapa, paikot sa likod ng burol.
Doon nila nakita ang nakatagong trail na halos natatakpan ng halaman.
May mga bakas ng sapatos, piraso ng tela, at isang pulang hair clip na pag-aari ni Jessa.
“Dito sila dumadaan kapag inililipat ang mga bihag,” sabi ng rescuer.
Nagmadali silang sumunod.
Makalipas ang ilang minuto, nakita nila ang grupo ng mga dumukot na pilit isinasakay ang tatlong dalagita sa isang van na nakatago sa clearing.
“Pulis! Huwag kayong gagalaw!”
Nagkagulo ang mga lalaki. Dalawa ang tumakbo patungo sa gubat. Isa naman ang humawak kay Jessa at itinapat ang kutsilyo sa kaniyang leeg.
“Lumayo kayo!”
Nanginig si Maribel.
“Anak…”
Tumingin si Jessa sa ina at saka sa sanga sa kaniyang kaliwa.
May nakataling puting laso roon.
Biglang naunawaan ni Maribel.
Sa kanilang lumang laro, puti ay hindi lamang “ligtas.”
Kapag tatlong buhol ang nasa puting laso, ibig sabihin ay:
DUCK. NOW.
“Jessa!” sigaw ng ina.
Biglang yumuko ang dalagita.
Sabay na sumugod ang pulis at rescuer. Naagaw ang armas ng lalaki at nailayo si Jessa.
Mahigpit na niyakap ni Maribel ang anak.
Ngunit bago pa tuluyang matapos ang rescue, napansin nilang umiiyak ang isa pang dalagita.
“May naiwan pa po,” sabi nito. “May isa pang bata sa lumang tunnel. Hindi na po siya makalakad.”
EPISODE 4: ANG BATANG INIWAN SA TUNNEL
Hindi pumayag si Jessa na umalis hangga’t hindi naililigtas ang batang naiwan.
“Si Mika po,” umiiyak niyang sabi. “Labintatlong taong gulang lang. Nilalagnat siya at nasugatan ang paa. Sabi nila iiwan na lang daw siya.”
Agad tinanong ni Villanueva kung saan ang tunnel.
Itinuro ni Jessa ang isang serye ng pulang laso na papasok sa mas madilim na bahagi ng kagubatan.
“Ako po ang naglagay niyan. Alam kong baka hanapin ninyo kami.”
“Paano ka nakapaglagay ng mga laso nang hindi ka nahuhuli?” tanong ni Maribel.
Napalunok ang anak.
“Pinupunit ko po ang lining ng damit at mga lumang trapal. Kapag pinapagawa nila kaming maglakad o magdala ng gamit, palihim kong itinatali sa mga sanga.”
Napaluha si Maribel.
Ang larong itinuro niya noong bata pa si Jessa ang naging paraan nito upang manatiling buhay.
Sinundan nila ang mga pulang laso hanggang sa isang lumang drainage tunnel. Napakadilim at mabaho sa loob.
“May tao ba rito?” sigaw ng rescuer.
Mahinang boses ang sumagot.
“Tulong…”
Natagpuan nila si Mika sa pinakadulong bahagi, nakahiga sa lupa at nanginginig sa lagnat. Agad siyang binuhat ng rescue team.
Habang palabas sila, may nakitang mga dokumento, lumang ID, at listahan ng pangalan ng iba pang nawawalang kabataan.
Lumabas na bahagi ng isang trafficking at illegal recruitment network ang mga dumukot. Dinadala nila ang mga biktima sa iba’t ibang lugar gamit ang mga pekeng dokumento.
Dahil sa mga ebidensiya, natunton ang iba pang taguan at marami pang kabataan ang nailigtas.
Ngunit si Jessa ay hindi agad nakabangon mula sa trauma. Sa ospital, ayaw niyang matulog nang patay ang ilaw. Kapag may naririnig na sasakyan sa labas, agad siyang napapabalikwas at umiiyak.
Laging nasa tabi niya si Maribel.
“Ma,” tanong ng dalagita isang gabi, “bakit hindi kayo sumuko?”
Hinawakan ng ina ang kamay niya.
“Dahil ikaw ang nagturo sa akin ng direksiyon.”
Umiyak si Jessa.
“Akala ko po hindi ninyo maaalala ang mga kulay.”
Napangiti si Maribel sa gitna ng luha.
“Anak, maraming bagay ang nakakalimutan ng isang ina. Pero bihira niyang makalimutan ang wikang sila lang ng anak niya ang nakakaintindi.”
Gayunman, may isang balitang dumating mula sa doktor kinabukasan na muling nagpabigat sa kanilang dibdib.
May internal injury si Jessa mula sa matinding pananakit sa panahon ng pagkakabihag.
Kailangan siyang operahan agad.
EPISODE 5: ANG HULING LASONG HINDI NA KAILANGANG SUNDAN
Tumagal nang apat na oras ang operasyon ni Jessa. Buong panahong iyon ay nakaupo si Maribel sa labas ng operating room, hawak ang mga natitirang piraso ng pulang, dilaw, asul, at puting laso.
Nang lumabas ang doktor, sinabi nitong naging matagumpay ang operasyon. Ngunit marami pa ring komplikasyon at kailangan ng mahabang panahon ng paggaling.
Pagkalipas ng ilang araw, nagising si Jessa.
“Ma…”
Agad siyang niyakap ni Maribel.
“Nandito ako.”
“Nasundan n’yo po lahat?”
“Oo, anak.”
Napangiti si Jessa.
“Akala ko kasi… baka isipin ninyong walang kuwenta lang ang mga laso.”
Napahagulgol ang ina.
“Walang anumang galing sa iyo ang walang kuwenta sa akin.”
Unti-unting gumaling si Jessa. Hindi man mabilis, nagsimula siyang bumalik sa pag-aaral at sumailalim sa counseling kasama ang iba pang mga nailigtas.
Sa barangay naman, hiyang-hiya ang mga taong minsang nangutya kay Maribel. Isa-isang lumapit ang mga iyon at humingi ng tawad.
“Akala namin nababaliw ka lang,” sabi ng isang kapitbahay.
Sumagot si Maribel nang mahinahon.
“Hindi ako galit. Pero sana sa susunod, kapag may isang ina o ama na naghahanap, huwag agad pagtawanan. Baka may nakikita silang palatandaan na hindi natin nauunawaan.”
Sa tulong ng pulisya, nagsimula ang barangay ng community awareness program tungkol sa missing persons at child safety. Ginamit nila ang sistema ng makukulay na laso bilang simpleng visual code para sa emergency situations sa mga liblib na lugar.
Tinawag iyon na Jessa Ribbon Trail.
Makalipas ang isang taon, bumalik sina Maribel at Jessa sa dating bakod kung saan nagsimula ang lahat.
May isang lumang pulang laso pa ring nakatali sa poste.
Dahan-dahang inalis ni Jessa iyon.
“Ma, pwede na po nating tanggalin?”
Tumango si Maribel.
“Bakit?”
Ngumiti ang dalagita.
“Kasi nakauwi na po ako.”
Mahigpit silang nagyakap.
Hindi na nila kailangan ng panibagong lasong susundan. Ang lahat ng kulay na minsang nagsilbing daan sa takot at panganib ay naging alaala na lamang ng isang anak na hindi tumigil mag-iwan ng palatandaan, at isang inang hindi tumigil maghanap.
MGA ARAL SA BUHAY
1. Huwag maliitin ang mga palatandaan na iniiwan ng isang nawawalang tao. Ang simpleng kulay, guhit, buhol, o mensahe ay maaaring tanging paraan niya upang humingi ng saklolo.
2. Huwag pagtawanan ang magulang na patuloy na naghahanap. Ang kanilang pag-asa ay maaaring may pinanggagalingang alaala at detalye na sila lamang ang nakaaalam.
3. Sa panahon ng panganib, ang presensya ng isip, pagmamahal, at tiwala sa isa’t isa ay maaaring maging daan pauwi.
I-LIKE at I-SHARE ang kuwentong ito, at MAG-COMMENT sa comment section kung anong aral ang pinakatumatak sa inyong puso. Ipagdasal natin ang lahat ng nawawalang kabataan at ang mga pamilyang patuloy na sumusunod sa bawat munting palatandaan hanggang sa makita nilang muli ang kanilang mahal sa buhay.
